Nóż i bańka w plecy

Wyświetl e-mail w przeglądarce >

Wydanie z dnia środa, 29 lip 2026

Jacek

Gądek

Znajdziesz mnie na:

Nóż i bańka w plecy

PiS liczy straty. A te są ogromne: około 40 posłów, milion złotych rocznie, dołujące sondaże, wysadzona w powietrze kampania Przemysława Czarnka.

Jaka piękna katastrofa — mogą chichotać Donald Tusk, Krzysztof Bosak, Sławomir Mentzen, Grzegorz Braun. Dla Jarosława Kaczyńskiego to jednak moment krytyczny — nie dość, że Mateusz Morawiecki go zdradził, choć prezes go wcześniej wręcz usynowił, to wyrwał mu nadspodziewanie wielu posłów. Prezes PiS chce odwojować choć pojedyncze szable. Formalnie Morawiecki i jego ludzie wciąż są członkami PiS. Ba! Nie są nawet zawieszeni.

Nie tak — jeśli wierzyć zapowiedziom Kaczyńskiemu sprzed kilku dni — to miało wyglądać. Po upływie ultimatum Kaczyński mówił bowiem, że ponad 30 posłów PiS "zrezygnowało z członkostwa, w związku z tym Komitet Polityczny przyjmie ten fakt do wiadomości". — Jest po wszystkim. Pewna formalność jeszcze musi być dokonana — dodawał wówczas Kaczyński. Formalność jednak się nie dokonała.

We wtorek wieczorem zebrał się Komitet Polityczny PiS. Nie uznał faktu, że grupa Morawieckiego wykluczyła się z partii. To 50-osobowe ciało zdecydowało, że każdy przypadek z 44 będzie badany osobno przez rzecznika dyscypliny. Rzecznik PiS Rafał Bochenek wił się, odpowiadając na pytania, dlaczego "harcerze" nie zostali po prostu usunięci. Ściemniał, że wszystko musi się odbyć zgodnie z dość długą procedurą dyscyplinarną opisaną w statucie PiS.

Nie zająknął się, że w statucie są opisane dwie ścieżki prowadzące do wyrzucenia członków. Pierwsza: dla przypadków powszednich — to długa ścieżka. Druga: dla przypadków rażących — ta jest ekspresowa. Czym jest działanie rozbijające partię? To jasne, że rażącym złamaniem obowiązków członka. Prezes PiS lub jego zaufani ludzie mogli po prostu złożyć wniosek o wyrzucenie delikwentów, a Komitet Polityczny przyklepałby wniosek. Kaczyński go jednak nie złożył. Powód? Prezesowi PiS wcale nie zmiękło serce i nie wycofał się z ultimatum wobec polityków, którzy tworzą stowarzyszenie Rozwój Plus.

Wprost przeciwnie. Skamieniało. Fortel Kaczyńskiego ma przymusić Morawieckiego i jego ludzi do tego, aby — mając już dość tego serialu — sami złożyli rezygnacje z członkostwa PiS. To pozbawiłoby ich nimbu wypchniętych, a wypalało stygmat rozłamowców z własnej woli.

Kaczyński sięgnął po mały fortel, wydłużając ścieżkę do wyrzucenia druhów, by dać im czas, aby skruszeli i podpisali lojalki — by zdradzili Morawieckiego. Dla Morawieckiego to "próba przeciągania serialu drugiej jakości". Nowogrodzka poluje jednak dalej: wyrwała już byłemu premierowi Daniela Obajtka i Grzegorza Lorka. Ma nadzieję na odwrócenie kolejnych zdrajców.

Większa jest na Nowogrodzkiej radość z jednego zdrajcy, który opuści Morawieckiego, niż z 99 wiernych prezesowi.

Ale Morawiecki też poluje: do stowarzyszenia ściągnął posła Piotra Uścińskiego. Ludzie byłego premiera obiecują: to jeszcze nie koniec, będą kolejne zaskoczenia.

Zapraszam do lektury

Jacek Gądek

Pytania tygodnia

Jeśli macie Państwo pytanie o polską politykę, które Was nurtuje albo ciekawą tezę — proszę dać nam znać, formularz jest poniżej odpowiedzi.

Jacek Gądek: Napłynęło bardzo dużo Waszych pytań. Za każde dziękuję. A oto i odpowiedzi — po żołniersku — krótkie.

Paulina: Czy to [rozłam w PiS] może być jakaś szansa na powrót dla Andrzeja Dudy?

Jacek Gądek: Nie. W obozie Morawieckiego rozmawiano już parę miesięcy temu o tym, czy spróbować wciągnąć Andrzeja Dudę na pokład stowarzyszenia Rozwój Plus. Przygniatająca większość była zdania, że Duda jest dziś balastem i mógłby pociągnąć R+ na dno.

Sebastian: Patrząc na nieuchronny rozłam PiS, zastanawia mnie, dlaczego nikt nie zwraca uwagi, że na tym rozłamie tak naprawdę zyska najbardziej TV Republika i Kanał Zero, które de facto będą nakierowywać wyborców, rozmiękczać wady i dawać platformę. Jak zachowają się w wypadku rozpadu PiS te media?

Jacek Gądek: To celna obserwacja: zachowanie mediów takich jak TV Republika, Kanał Zero i wPolsce24 będzie krytyczne dla możliwości zbudowania poparcia społecznego dla Rozwoju Plus, również kosztem PiS. Dlatego bacznie zwracamy na to uwagę. Pierwsze wnioski i informacje z wnętrza tych mediów są takie: Republika i Kanał Zero chcą być areną walki tych środowisk politycznych. Z kolei wPolsce24 jest bliższe PiS-owi, ale też chce — konkurując z Republiką — przekuć wojnę w obozie prawicy na wyższe słupki oglądalności.

Marek: Czy jeśli po wyborach partia Morawieckiego przekroczy próg wyborczy, to PiS wejdzie z nią w koalicję, żeby odsunąć Donalda Tuska od władzy?

Jacek Gądek: Jeśli partia Morawieckiego przekroczy próg 5 proc. i wejdzie do przyszłego Sejmu, to PiS będzie naturalnym koalicjantem dla Rozwoju Plus. Taka koalicja jest możliwa, by odsunąć Donalda Tuska od władzy. Ale obóz Morawieckiego najpierw będzie — w tym hipotetycznym scenariuszu — poddany próbie rozszarpania przez PiS.

Wojtek: Czy Rozwój plus będzie miał więcej członków niż Polska 2050?

Jacek Gądek: Polska 2050 to partia, która istnieje tylko teoretycznie. Ma kilkuset członków, a jej największy zasób to posłowie, bez których koalicja rządząca nie ma większości. Rozwój już teraz jest większy (pod względem liczby członków) niż PL2050, a lada chwila będzie też miał większy klub w Sejmie.

Adrian: Czy Mateusz Morawiecki lub Donald Tusk będą w przyszłości rozważali koalicję?

Jacek Gądek: Nie. To nie jest możliwe.

Adam: Czy Ryszard Terlecki będzie mediatorem albo uchem prezesa?

Jacek Gądek: Nie. Jarosław Kaczyński nazwał już Terleckiego "wielką kanalią" i uznaje go za szkodnika. Dawny szacunek prezesa dla "Psa" to już wspomnienie.

Najnowsze wydanie "Stanu Wyjątkowego”

Morawiecki chce przejąć władzę na prawicy

Nigdy nie było tak poważnego rozłamu w PiS. W piątek Jarosław Kaczyński wyrzucił z partii Mateusza Morawieckiego i jego ludzi — w sumie to niemal 40 parlamentarzystów. Twórcy "Stanu Wyjątkowego" nie mają wątpliwości: Morawiecki sprowokował Kaczyńskiego. Najpierw zaproponował, żeby podzielili partię między sobą na dwie części. A gdy to nie spotkało się z entuzjazmem, zaczął przekonywać Kaczyńskiego, że powinien oddać władzę nad PiS.

Twórcy Stanu Wyjątkowego polecają: